Wyglądają, jakby potrąciła je ciężarówka. To pierwsza rzecz, która rzuca się w oczy, gdy patrzysz na rekina anioła.
Chociaż większość ludzi myśli o rekinach jako o eleganckich drapieżnikach w kształcie torpedy, które wydają „niebezpieczne” płetwy, stworzenia te przypominają prostownice przeznaczone do prasowania prześcieradeł. Są szerokie. Są płaskie. W mniejszym stopniu przypominają drapieżniki wierzchołkowe, a bardziej dno morskie.
To pojawienie się rodzi logiczne pytanie. Jeśli w ogóle nie wyglądają jak rekiny, to dlaczego są rekinami?
Odpowiedź leży w szczególe anatomicznym, co do którego spierają się taksonomowie.
Rekiny aniołów przeciwko płaszczkom, płaszczkom i innym rekinom
Aby zrozumieć miejsce rekina anioła w hierarchii wodnej, musisz spojrzeć na jego sąsiadów. Płaszczki i płaszczki są blisko spokrewnionymi gatunkami w świecie rekinów. Mają płaskie ciało, zakopują się w piasku i są bardzo podobne do rekinów aniołów.
Ale jest różnica.
Duże płetwy piersiowe płaszczek i płaszczek łączą się bezpośrednio z głową. Bez szyi. Nie ma separacji.
Rekiny anioły mają oddzielne płetwy.
Ta niewielka różnica może wydawać się nieistotna. Ale to nieprawda. Zachowuje miejsce rekina anioła w rodzinie Squatinidae. To kwalifikuje je jako prawdziwe rekiny.
Nazwa rodzajowa Squatina ma pochodzenie łacińskie i oznacza z grubsza „jakiś rodzaj rekina”. Pierwsi naukowcy byli zdezorientowani. Zwierzęta te są krępe i krótkie. Kompaktowy. Nie są tak długie jak żarłacz biały czy żarłacz byczy.
Jednak nazwa zwyczajowa odnosi się do wyglądu. Ich szerokie płetwy piersiowe przypominają skrzydła lub aureole. To nadaje temu stworzeniu pełną czci, niemal anielską sylwetkę.
Ale nie dajcie się zwieść nazwie.
Są drapieżnikami zasadzkowymi. Kłamią i czekają. Polegają na kamuflażu, aby wtopić się w dno morskie, zanim ofiara zbliży się zbyt blisko. Następnie strzelają w górę z niewiarygodną prędkością.
Ich zęby są ostre. Ich ugryzienie jest wytrwałe.
Ze względu na agresywny styl polowania rybacy czasami nazywają je „piaskowymi diabłami”. Biorąc pod uwagę ich nagłe i brutalne ataki, nazwa ta wydaje się bardziej odpowiednia.
Anatomia rekina anioła
Rozmiar ma znaczenie na głębinach, ale w przypadku rekinów aniołów „mały” to pojęcie względne.
Większość gatunków z rodzaju Squatina ma około 1,5 metra długości. Są kompaktowe. Gęsty. Są przeznaczone do unieruchomienia, a nie do długich podróży.
Niektóre gatunki korzystają z tego najlepiej. Rekin japoński (Squatina japonica ) może dorastać do 2 metrów.
Jest to w przybliżeniu maksymalna długość, jaką osiągają.
Nie mają opływowego ciała potrzebnego do szybkiego pościgu. Ich anatomia jest zoptymalizowana pod kątem ukrywania się. Oczekiwania. Idealny moment na atak.
Ta fizyczna bezbronność czyni ich bezbronnymi. Nie mogą uciekać przed zagrożeniami. Nie mogą uniknąć zniszczenia swojego siedliska. Polegają na niewidzialności.
Ostatnio ta niewidzialność zawodzi.
Anatomia zasadzki
Większość tych zwierząt waży około 27 kilogramów. To dużo jak na stworzenie, które wygląda jak wyrzucony dywanik.
Skalary bardziej przypominają płaszczki niż rekiny wiewiórcze widziane w filmach. Ale pod ich płaskim, płaskim ciałem – spłaszczonym grzbietowo-brzusznie – kryje się ten sam podstawowy sprzęt rekina. Jest po prostu inaczej umiejscowiony.
Szerokie płetwy piersiowe nadają im nazwę. Są ogromne. I wystają z ciała, a nie z głowy. To kluczowa różnica w porównaniu z płaszczkami. Ich płetwy brzuszne są również spłaszczone i rozłożone na boki, jak skrzydła.
Pułapka na szczękę
Spójrz na usta. Znajduje się na samym końcu kufy. A co z wnętrzem? Koszmar. Zęby są trójkątne. Ostre jak igły. Ostre jak igły.
Narządy antenowe znajdują się na krawędziach jamy ustnej. Pomyśl o nich jak o wąsach. Odbierają sygnały chemiczne od ofiary zakopanej w piasku na dnie morskim.
Oddychanie pod ciśnieniem
Skrzela znajdują się po bokach głowy. To jest ważne. U płaszczek i płaszczek szczeliny skrzelowe znajdują się na spodniej stronie ciała. Skalary ich tam nie mają. Ta różnica strukturalna zmienia wszystko.
Większość rekinów musi stale pływać, aby przepchnąć wodę przez skrzela. Skalary nie muszą tego robić. Używają mięśni do zasysania wody, siedząc nieruchomo na dnie. Mają także przetchlinkę (spirakulę). Jest to rurka znajdująca się za okiem, która zasysa wodę nawet przy zamkniętych ustach.
Ogon, który rozpoczyna atak
Ogon opowiada inną historię. Większość rekinów ma najcięższą płetwę ogonową. Górne ostrze jest większe.
Skalary wywracają sytuację do góry nogami. Dolne ostrze jest dłuższe. Po co? To pomaga im wznieść się w górę. Szybko. Kiedy atakują ofiarę od dołu, ta dodatkowa siła nośna jest krytyczna.
Kamuflaż i lokalizacja
Ten kształt ciała został zaprojektowany w jednym celu: zasadzce. Jedynym sposobem na zjedzenie jest udany atak od dołu. Płaskie ciało. Wąsy. Podniesiony ogon. Wszystko jest stworzone do życia na dnie morskim.
Oczekiwanie.
Kolorowanie ich też pomaga. Biały. Szary. Brązowy. Czarny. Mieszają się z piaskiem. Niektóre mają czerwone plamy. To nie tylko wypadek. To jest kamuflaż. Koordynacja z otoczeniem.
Gdzie oni się ukrywają?
Skalary są dystrybuowane na całym świecie. Można je znaleźć po obu stronach Oceanu Atlantyckiego. Po obu stronach Pacyfiku.
Ocean Indyjski? Rzadko. Z wyjątkiem jednego miejsca w południowo-zachodnim narożniku. Można ich tam spotkać.
Rekin anioł z Pacyfiku (Squatina californica ) to nie tylko najsłynniejszy gatunek swojego rodzaju; jest prawdopodobnie również najlepiej zbadany. Nie oznacza to, że pozostałe gatunki są tajemniczo puste. Większość gatunków wygląda mniej więcej tak samo. Różnice między nimi często wynikają z położenia geograficznego. Niektóre gatunki żyją w zimnej wodzie, inne w tropikach. Ale wszyscy szukają tej samej nieruchomości.
Chcą dna.
Ich siedliskiem jest dno oceanu, niezależnie od tego, czy jest to płytka zatoka, czy głębokość 1300 metrów. Tam grają w grę polegającą na czekaniu, w której głębinowe drapieżniki wyglądają jak chętne nastolatki.
Jak rekin anioł z Pacyfiku atakuje swoją ofiarę
Aby skutecznie polować, musisz zniknąć. Te rekiny zakopują się w piasku i błocie. Pozostawiają na powierzchni jedynie oczy. Jest to tak głęboka cisza, że potrafią pozostać w bezruchu przez kilka dni.
Kiedy obok przepływa ofiara – koścista ryba, np. flądra czy halibut, skorupiaki czy mięczaki – atak następuje wybuchowo. Przód ciała rekina nagle się unosi. Atakuje od dołu. Cały proces przechwytywania trwa tylko jedną dziesiątą sekundy.
Prędkość tutaj jest zwodnicza. Tu nie chodzi o wytrzymałość. Chodzi o precyzję.
Mają tendencję do trzymania się jednego miejsca. Jeśli lokalna społeczność rybna odkryje kryjówkę drapieżnika, rekin złoży się i przeniesie kilka mil dalej. Wszystko zaczyna się od nowa.
Co kieruje tym atakiem? Kolce stale skanują powierzchnię wody, sprawdzając wibracje. Ale wizja jest królową. Udowodniło to badanie z 1999 roku. Naukowcy pokazali gumową rybę rekinom aniołów z Pacyfiku. Bezwonny. Brak sygnałów elektrycznych. Żadnego ruchu. Tylko kopia wizualna. Rekiny prawie zaatakowały wszystkich.
Nie interesuje ich, co jest w środku ciała. Interesuje ich to, co widzą.
Ludzie to zupełnie inna historia. Jeśli ją rozzłościsz, ugryzie. Ostre zęby są już gotowe. Ale ogólnie rekiny bardziej nas przerażają. Gryziemy mocniej.
Globalny skład 24 gatunków rekinów aniołów
Dno oceanu jest pełne. W różnych obszarach morskich na całym świecie pływają 24 różne gatunki rekinów aniołów. Mają wspólną budowę ciała. Nazwy i siedliska są różne.
Lista wygląda tak.
- Squatina aculeata : rekin piłowaty. Żyje u wybrzeży Morza Śródziemnego i Afryki.
- Squatina africana : afrykański rekin anioł.
- Squatina albipunctata : rekin anioł wschodni. Żyje u wybrzeży Australii.
- Squatina argentina : argentyński rekin anioł.
- Squatina armata : chilijski rekin anioł.
- Squatina australis : australijski rekin anioł.
- Squatina caillieta : rekin anioł Caillieta. Mieszka na Filipinach.
- Squatina californica : rekin anioł z Pacyfiku.
- Squatina David : Rekin anioł Dawida. Mieszka na Morzu Karaibskim.
- Squatina dumeril : rekin atlantycki.
- Squatina formosa : rekin anioł z Tajwanu.
- Squatina Guggenheim : Rekin kątowy. Żyje u wybrzeży Ameryki Południowej.
-
Squatina japonica : japoński rekin anioł.
-
Squatina legnota : indonezyjski rekin anioł.
- Squatina mapama : Rekin drobnoczubaty. Mieszka niedaleko Panamy.
- Squatina nebulosa : Rekin chmurowy. Występuje od Japonii po Chiny.
- Squatina occulta : Sekretny rekin anioł. Żyje u wybrzeży Ameryki Południowej.
- Squatina oculata : rekin anioł o gładkim grzbiecie. Żyje u wybrzeży Morza Śródziemnego i Afryki.
- Squatina pseudocellata : rekin anioł zachodni. Żyje na północno-zachodnim wybrzeżu Australii.
- Squatina punctata : Rekin kątowy. Żyje u wybrzeży Morza Śródziemnego i Afryki.
- Squatina squatina : żarłacz zwyczajny.
- Squatina tergocellata : Wzorzysty rekin anioł. Żyje w południowo-wschodniej Australii.
- Squatina tergocellatoides : rekin anielski. Mieszka w pobliżu Tajwanu.
- Squatina varii : rekin anioł Warri. Mieszka u wybrzeży Brazylii.
To długa lista. On także maleje.
Łapanie i odzyskiwanie rekinów aniołów
Liczby opowiadają ponurą historię. Osiem gatunków jest krytycznie zagrożonych. Kolejne cztery gatunki są zagrożone wyginięciem. Statusy te nadawane są przez Międzynarodową Unię Ochrony Przyrody (IUCN).
Są na dole. Nie poruszają się szybko. Nie chowają się na otwartych wodach, gdzie mogłyby uciec przed sieciami rybackimi. Są to „siedzące kaczki” do połowu włokiem dennym.
Powrót do zdrowia nie polega tylko na zaprzestaniu korzystania z sieci. To jest zrozumienie siedliska. Te rekiny potrzebują piasku. Potrzebują ciszy. Poświęcają czas na zakopanie się i oczekiwanie na idealny posiłek. Bez tych warunków lista 24 gatunków staje się krótsza. Cichy.
Ukryte koszty bycia „śmieciową rybą”
Głównym zagrożeniem dla rekinów aniołów nie jest drapieżnik. To jesteśmy my. A raczej łowienie ryb. Niezależnie od tego, czy jest to celowe, czy przypadkowe, główną przyczyną ich upadku jest działalność człowieka. Te żyjące na dnie rekiny są mistrzami kamuflażu i wtapiają się w piasek. To sprawia, że są łatwym celem. Łowi się je w sieci przeznaczone na flądrę, krewetki czy halibuta. Utrata siedlisk w wyniku zanieczyszczenia i rozwoju wybrzeża pogłębia problem.
Ale prawdziwe niebezpieczeństwo leży w ich biologii. Rekiny anioły rozmnażają się powoli. Rosną powoli. Ich współczynnik reprodukcji jest niski. Większość gatunków rodzi tylko sześć młodych. Niektórzy mogą mieć nawet dwadzieścia pięć. Okres ciąży jest długi. Zwykle trwa od ośmiu do dziesięciu miesięcy.
Są jajożyworodne. Samica niesie jaja. Wykluwają się w nim. Młode rodzą się żywe. Rodzą się małe. Długość około dziewięciu cali. Dwadzieścia trzy centymetry. Dorośli starają się je chronić. Szukają głębszych wód, aby rodzić. To kruchy początek życia.
Upadek rekina anioła z Pacyfiku
Do lat 70. XX wieku rekiny aniołów z Pacyfiku uważano za śmieci. Rybacy dostali je przez przypadek. Wyrzucili je z powrotem. To była „śmieciowa ryba”. Nikt jej nie chciał.
Potem przyszedł Michael Wagner. Był przetwórcą owoców morza w Santa Barbara w Kalifornii. Widział szansę tam, gdzie inni widzieli marnotrawstwo. Wagner zaczął rozpowszechniać tę informację. Mówił ludziom, że mięso rekina anioła z Pacyfiku jest pyszne. Jego kampania niemal w pojedynkę zmieniła opinię publiczną. Miliony ludzi zaczęły je jeść.
Dane z Monterey Aquarium pokazują tempo zapadania się. W 1977 r. złowiono tylko około 366 funtów. Do 1984 roku liczba ta wzrosła do 700 000 funtów. Szczyt został osiągnięty w 1985 i 1986 roku. Każdego roku rybacy złowili około 1,2 miliona funtów rekinów aniołów z Pacyfiku.
Środki regulacyjne wreszcie weszły w życie. W 1989 r. ustalono minimalny limit wielkości. Stosowanie przybrzeżnych sieci stacjonarnych zostało zakazane w 1994 r. Środki te pomogły w odbudowie populacji rekinów w Pacyfiku. Jednak stan innych gatunków jest nadal krytyczny. Obrona nie jest jeszcze ukończona.
Starożytne leki i współczesna rzeczywistość
Dziś tylko nurkowie i odważni smakosze mogą spotkać rekina anioła. Wcześniej tak nie było. W 77 p.n.e. Pliniusz Starszy napisał swoją Historię naturalną. Encyklopedia ta była wiodącym tekstem naukowym aż do średniowiecza. Zawierała dziwne sposoby wykorzystania naturalnych składników.
Pliniusz zalecał do czyszczenia skórę rekina anioła. Zdziałał cuda przy odkurzaniu. Wspomniał także o właściwościach leczniczych. Mięso może złagodzić obrzęk piersi. Wspomniano, że spalone mięso rekina jest lekarstwem na trądzik.
„Według Pliniusza skóra rekina anioła po odkurzeniu zdziałała cuda… a spalona leczyła trądzik.”
Stanowi to wyraźny kontrast w stosunku do nowoczesnego wyglądu. Dawno, dawno temu istniał produkt do czyszczenia i pielęgnacji domu. Teraz gatunek walczy o przetrwanie.
Często zadawane pytania
Jakie są główne zagrożenia dla rekinów aniołów?
Do głównych zagrożeń należą niszczenie siedlisk, przyłowy w połowach komercyjnych i nielegalne praktyki połowowe.
Jak rozmnażają się rekiny anioły?
Są jajożyworodne. Jaja wylęgają się wewnątrz samicy. Rodzi żywe potomstwo.
